Statement of the Cologne National Dialogue Meeting on the Mistreatment of Afghan Refugees in Iran and Pakistanاعلامیه نشست گفتمان ملی ( ملی مرکه) در شهر کولنپه ایران او پاکستان کې له افغان مهاجرینو سره د ناوړه چلند په هکله

The statement notes that in recent years two neighbouring countries have, for political reasons and contrary to all human and international norms, mistreated Afghan refugees and trampled on their rights — refugees driven from their homeland by five decades of crises in which Afghanistan's neighbours themselves played a significant part.

With deep concern, the meeting condemned the mass forced expulsion of Afghan refugees from Iran and Pakistan as a violation of human and Islamic principles, the long tradition of good neighbourliness and international law, citing credible reports that more than 1.9 million Afghan refugees were expelled in 2025 without legal or humane process, with over 43,000 people — including unaccompanied children and vulnerable women — returned to Afghanistan's borders in a single day, creating a humanitarian crisis in the border regions.

The statement calls on the international community, the United Nations and human rights bodies to prioritise practical, urgent support for Afghan refugees, increase emergency assistance, refrain from returning refugees to unsafe conditions, and closely monitor and report the mistreatment of Afghan refugees by neighbouring states.

It urges the governments of Iran and Pakistan to immediately halt forced deportations, to separate their treatment of refugees from their political manoeuvres, and to treat Afghans — who left their homeland only in search of life's basic necessities — in accordance with human and Islamic values and good neighbourliness.

It further calls on the ruling authorities in Afghanistan to provide security, basic services and genuine support for returnees, to refrain from any discriminatory or degrading treatment, and to remove the underlying causes — above all the lack of work and education — that force Afghans to leave their country; and it praises the selfless volunteers in border provinces welcoming returning refugees, calling on all compatriots, national traders and charities to join them.

چنانچه هویداست در سال های پسین دو کشور همسایه به اساس ملاحظات سیاسی و خلاف تمام موازین و ارزش‌های انسانی و بین المللی با مهاجرین افغان رفتار نادرست نموده و در بسا موارد حقوق ایشان را پامال نمودند. بحران‌های پنج دهه اخیر که همسایگان افغانستان خود تا حد زیادی در آن دست هم داشتند، ملیون ها افغان را به خاطر حفظ جان خویش وادار به ترک وطن نمود. متاسفانه با تداوم جنگ و تشدید بحران‌ها ایشان هرگز نتوانستند دوباره به کشور خود عودت کنند.

با نگرانی عمیق، ما اخراج گسترده و اجباری مهاجرین افغان از جمهوری اسلامی ایران و جمهوری اسلامی پاکستان را نکوهش می‌کنیم؛ اقدامی که نه‌تنها ناقض اصول والای انسانی و اسلامی است، بلکه با سنت‌های دیرینه همسایگی نیکو و قوانین بین‌المللی منافات دارد.

بر اساس گزارش‌های معتبر، در سال ۲۰۲۵ بیش از ۱.۹ میلیون مهاجر افغان بدون رعایت روندهای قانونی و انسانی از کشورهای همسایه اخراج شده‌اند. در یک روز، بیش از ۴۳ هزار فرد، از جمله کودکان بدون سرپرست و زنان آسیب‌پذیر، به مرزهای افغانستان برگشت داده شدند؛ وضعیتی که منجر به بحران انسانی در مناطق مرزی گردیده است.

ما با تأکید بر اصل اسلامی کرامت انسانی، ارزش‌های انسانی جهانی و مسئولیت‌های منطقه‌ای، خواهان اقدامات زیر هستیم:

- از جامعه جهانی، سازمان ملل متحد و نهادهای حقوق بشری درخواست می‌شود که با اقدامات عملی و فوری، حمایت از مهاجرین افغان را در اولویت قرار دهند، کمک‌های اضطراری را افزایش دهند و از بازگرداندن مهاجرین به شرایط ناامن خودداری نمایند. از نهادهای ناظر بین المللی می‌خواهیم تا سوء رفتارهای کشورهای همسایه در قبال مهاجرین افغان را به گونه دقیق نظارت نموده و گزارش آن را به نهادهای مسوول بین المللی شریک نماید.

- از حکومت‌های ایران و پاکستان تقاضا می‌ کنیم فوراً روند اخراج اجباری را متوقف نموده و با رویکردی انسانی و اسلامی، مهاجرین افغان را مورد حمایت قرار دهند. ما به ايشان گوش زد می کنیم تا رفتار خود در قبال مهاجرین افغان را با مانورهای سیاسی خویش تفکیک نمایند. افغان‌ها به خاطر امکانات ابتدایی زندگی مجبور به ترک وطن خود می‌شوند، ایشان طرف هیچ نوع معادله سیاسی نیستند، بناء با ایشان باید مطابق ارزش های انسانی و اسلامی و حسن همجواری رفتار نمایند.

- از حکومت طالبان می خواهيم که برای مهاجرین بازگشتی امنیت، خدمات اساسی، و حمایت واقعی فراهم سازد و از هرگونه رفتار تبعیض‌آمیز و تحقیرآمیز خودداری نماید. ما بالای نظام حاکم در افغانستان صدا می زنیم تا همه اسباب و عواملی را از بین ببرند که باعث فرار و مهاجرت افغان ها از وطن می شود. بیشتر افغان ها به خاطر کار و آموزش فرزندان خود مجبور به ترک وطن می‌شوند که متاسفانه زمینه هر دو در وطن یا به گونه مطلق مهیا نیست و یا هم رسیدن به آن گذشتن از هفت خوان رستم است.

- ما تلاش های وطنداران رضاکار و فداکار در ولایات مرزی جهت استقبال از مهاجرین افغان را ستایش نموده و در این راستا بالای تمام وطنداران، تجار ملی و نهادهای خیریه صدا می زنیم تا با جمع این رضاکاران فداکار پیوسته، خود برای پیکر زخمی وطن مرهم بگردند.

ما همگی مسئولیم تا از حقوق، کرامت و آینده مهاجرین افغان دفاع کنیم. خاموشی در برابر این بحران، هم‌دستی با ظلم است.

گفتمان ملی – راهی به سوی وحدت ملی، صلح و پيشرفت

لکه څرنګه چې جوته ده په وروستیو کلونو کې په دوو ګاونډیو هېوادونو، ایران او پاکستان کې، له افغان مهاجرینو سره د سیاسي ملاحظاتو له مخې د ټولو انساني ارزښتونو او نړۍوالو نورمونو خلاف ناوړه چلند کیږي او په ډېرو مواردو کې د هغوی حقونه تر پښو لاندې کیږي. په افغانستان کې د پنځو لسیزو د ناورین له پیل څخه چې، تر ډېره پکې ګاونډیانو لاس هم درلود، ملیونونه افغانان د خپل ژوند د ژغورلو لپاره د وطن پرېښودو ته اړ شول او له بده مرغه د پرله پسې جګړو او ناورینونو له کبله ونه توانېدل چې بېرته خپل وطن ته ستانه شي.

موږ له ژورې اندېښنې سره، په ایران او پاکستان کې د افغان مهاجرو پراخ او جبري اخراج غندو؛ دا اقدام نه یوازې د انساني او اسلامي اصولو خلاف دی، بلکې د ښه ګاونډيتوب له تاریخي دودونو او نړیوالو قوانینو سره هم تضاد لري.

د باور وړ راپورونو له مخې، یوازې د ۲۰۲۵ کال په اوږدو کې، تر ۱.۹ میلیونو زیات افغان مهاجر د قانوني او انساني بهیرونو له مراعات پرته، له دغو ګاونډیو هېوادونو اخراج شوي دي. په یوه ورځ کې، له ۴۳ زرو څخه زیات کسان چې بې‌سرپرسته ماشومان، مېرمنې او نور زيانمنونکي قشرونه پکې شامل وو، افغانستان ته شړل شوي، چې دې حالت په سرحدي سیمو کې يو بشري بحران رامنځته کړی دی.

موږ د اسلامي کرامت، انساني ارزښتونو او سیمه‌ییزو مسئولیتونو پر بنسټ، لاندې غوښتنې مطرح کوو:

- له نړیوالې ټولنې، ملګرو ملتونو او د بشري حقونو له بنسټونو غوښتنه کوو چې په فوری او عملي اقداماتو سره، د افغان مهاجرو ملاتړ ته لومړیتوب ورکړي او عاجلې مرستې زیاتې کړي او د روغتیایي آسانتیاوو او غذایي موادو په برخه کې مرسته او همکاري وکړي. پر نړیوالو بنسټونو غږ کوو چې له افغان کډوالو سره د ګاونډیو هېوادونو ناسم چلند وڅاري او له هغوی سره د ظلم او زیاتي راپورونه تر مسؤلو نړیوالو بنسټونو پورې ورسوي.

- د ایران او پاکستان له حکومتونو غوښتنه کوو چې د افغان مهاجرو جبري اخراج ژر تر ژره ودروي او د اسلامي او انساني لیدلوري له مخې له مهاجرو سره مرسته وکړي. موږ پر دوی غږ کوو چې له افغان کډوالو سره چلند له خپل سیاسي مانورونو څخه بېل کړي، افغانان د ژوند د ابتدایي امکاناتو په لټه د خپل وطن پرېښودو ته اړ شوي، هغوی د هېڅ ډول سیاسي معادلې اړخ نه دي، له هغوی سره باید د بشري حقونو، انساني او اسلامي اخلاقو او ښه ګاونډیتوب پر اساس چلند وکړي.

- له واکمن نظام څخه غوښتنه کوو چې د راستنیدونکو مهاجرو لپاره امنیت، اساسي خدمتونه، او واقعي ملاتړ برابر کړي، او له هر ډول تحقیر، تبعیض او نابرابر چلند څخه ډډه وکړي. موږ پر دوی غږ کوو چې تر هر څه د مخه هغه اسباب او عوامل له مینځه یوسي چې له مخې یې خلک د خپل هېواد پرېښودو ته اړ کیږي.‌ ډېری افغانان په وروستیو کلونو کې یا د خپلو اولادونو د تعلیم لپاره ګاونډیو هېوادونو ته تللي او یا هم د کار او مزدورۍ لپاره، چې له بده مرغه دا دواړه نن ورځ زموږ په هېواد کې نشته او یا په نشت حسابیږي.

- موږ د هغو رضاکارو او فداکارو وطندارانو هڅې ستایو چې په سرحدي ولایتونو کې د مهاجرو هرکلي ته راوتلي دي، او په دې برخه کې له ټولو افغانانو، ملي سوداګرو او خیریه بنسټونو غوښتنه کوو چې له دغو فداکارو رضاکارانو سره یوځای شي، تر څو د زخمي وطن پر ټپي تن مرهم شي.